Aandrijfpakket

XLMOTO ketting- en tandwielsets: alles wat je moet weten

De ketting en tandwielen behoren tot de belangrijkste onderdelen van je wegmotor, maar het is verrassend hoe vaak we ze als vanzelfsprekend beschouwen. Hier kijken we uitgebreid naar de eindaandrijving en bekijken we de verschillende aspecten en onderdelen. We behandelen alles, van ketting-ID-codes tot het toevoegen van extra tanden, zodat je de juiste ketting- en tandwielset voor je motorfiets kiest.

Regelmatige inspectie en onderhoud

Om het maximale uit een motorketting te halen, zijn regelmatige inspectie en onderhoud een must. Het is belangrijk om de kettingspanning op het juiste niveau te houden. Als de ketting te strak staat, slijt hij snel en gaat het smeermiddel verloren. Als de ketting te los zit, kunnen overmatige trillingen en pulsaties optreden, waardoor schade aan de ketting ontstaat. Het afstellen van de ketting is ook een perfect moment om de onderdelen van de eindaandrijving te inspecteren. In de handleiding van je motorfiets vind je specificaties voor hoe strak de ketting moet staan. Als de ketting in orde is maar er wat droog uitziet, ben je na een paar korte sprays met kettingspray weer klaar om te gaan.

Aandrijfketting

In tegenstelling tot die op een crossmotor, krijgen kettingen van wegmotoren met andere belastingen en spanningen te maken. Ondanks snelle acceleratie of langdurig rijden op hoge snelheid heeft de ketting vaak een iets makkelijker leven. Toch proberen stof en vuil nog steeds de schakels weg te slijpen en betekent een zware hand aan het gashandvat regelmatig onderhoud. Om de ketting op slijtage te controleren, zet je de motorfiets op de middenbok of een paddockstand. Als je geen van beide hebt, volstaat de zijstandaard. Terwijl de ketting nog op de motor zit, ga je naar de 3-uurspositie op het achtertandwiel. Trek de ketting vervolgens weg van het tandwiel. Deze controle vertelt je of er overmatige speling in de schakels zit. Probeer daarna de onderste rij van de ketting heen en weer te bewegen. De hoeveelheid speling en beweging is een indicator voor de mate van slijtage. Kettingen lijken misschien onverwoestbaar, maar ze rekken wel degelijk uit. Fabrikanten geven aan dat rek van 1-1,5% (van de lengte in nieuwstaat) normale slijtage is. Wanneer de rek 2% bereikt, zal de ketting schade aan de tandwielen veroorzaken. Kortom: bij tekenen van overmatige slijtage is het tijd om te investeren in een nieuwe ketting. Het goede nieuws is dat regelmatig onderhoud en smeren van je ketting de levensduur van je ketting en tandwielen verlengt.

Voorste tandwiel

Voorste tandwielen zijn verkrijgbaar in verschillende kwaliteiten koolstofstaal. Maar hoe taai ze ook zijn, er treedt nog steeds slijtage op. Controleer op scherpe of puntige tanden. In extreme gevallen van slijtage kun je zelfs haakvormige of afgebroken tanden zien.

Achtertandwiel

Terwijl voorste tandwielen meestal massief zijn, hebben achtertandwielen symmetrische patronen die erin zijn gefreesd. Deze patronen verwijderen zoveel mogelijk gewicht. Achtertandwielen zijn ook gemaakt van gehard staal, maar slijten sneller op wegmotoren. Het goede nieuws is dat ze ook makkelijker te zien zijn, dus controleer ze regelmatig. Slijtagepatronen zijn hetzelfde als bij het voorste tandwiel, dus let op haakvormige, scherpe of afgebroken tanden.

Ketting- en tandwielsets

Zoals we nu weten, slijten achtertandwielen sneller dan voorste. Ondertussen werken kettingen wat betreft slijtage volgens hun eigen schema. Daarom is het niet vreemd om te denken dat je misschien geen ketting- en tandwielset nodig hebt. Je moet echter bedenken dat een versleten achtertandwiel ook een aanwijzing is voor kettingslijtage. Het tegelijkertijd vervangen van deze twee onderdelen is dus een verstandige zet. Wat het voorste tandwiel betreft: elke slijtage kan de ketting voortijdig beschadigen, tenzij die nog in nieuwstaat verkeert. Het vervangen van de ketting en tandwielen als set geeft je gemoedsrust en zorgt ervoor dat je motor optimaal presteert.

Type ketting

Wanneer je door de uitgebreide collectie aandrijfkettingen van XLMOTO kijkt, zul je zien dat elke ketting een driecijferig nummer heeft, bijvoorbeeld 530, 525 of 520. Kettingen worden gemeten in ⅛ inch, dus de nummers hebben betrekking op de maat. Bij een 520-ketting staat het cijfer vijf bijvoorbeeld voor ⅝ inch, oftewel de afstand tussen twee pennen. De laatste twee cijfers hebben betrekking op de breedte van de rol.

Afgedichte kettingen

Je ziet mogelijk ook O-, X- of zelfs W-ringkettingen. Deze letters verwijzen naar verschillende vormen van nitrilafdichtingen die tussen de binnenste en buitenste schakelplaten van de ketting zijn aangebracht. Deze afdichtingen houden het vet binnen en het vuil buiten. De verschillende letters hebben betrekking op het aantal contactpunten. Als je je afvraagt of de afdichtingen een marketingtruc zijn of echt werken: gemiddeld gaat een O-ringketting 1,5 tot 2 keer langer mee dan een ketting zonder O-ringen.

Het aantal tanden op een tandwiel veranderen

Het veranderen van het aantal tanden op een tandwiel kan een merkbaar effect hebben op de prestaties van een motorfiets. Voor snellere acceleratie ga je ofwel één tand omlaag aan de voorkant, of drie tanden omhoog aan de achterkant. Als alternatief kun je een tand omhoog gaan aan de voorkant of drie omlaag aan de achterkant om de topsnelheid te verhogen. Veel mensen gebruiken dit als snelle oplossing voor circuitdagen, afhankelijk van de lay-out van het circuit. Als je overweegt om het aantal tanden voor op de weg aan te passen, maak dan kleine veranderingen per keer. Want als het om tandwielen gaat, heeft een kleine aanpassing al een groot effect. Tot slot: het verhogen van het aantal tanden op het achtertandwiel kan een langere ketting vereisen. Als je twijfelt over het bestellen van de juiste ketting- en tandwielset, gebruik dan het keuzemenu van XLMOTO. Voer hier het merk, model en bouwjaar van je motor in om de juiste pasvorm te garanderen. Houd er ook rekening mee dat je bij sommige ketting- en tandwielsets je selectie kunt aanpassen door je een keuze te geven uit tandwielmaten en kettinglengtes.