Tandwielen & Kettingen

Alles wat je moet weten over tandwielen & kettingen

Bij motocross draait alles om direct vermogen door flinke rukken aan het gashandvat. Helaas zorgen deze actie, en dan hebben we het nog niet eens over modder, zand en stenen, ervoor dat je ketting en tandwielen enorm belast worden. Nieuwe motoren worden geleverd met een eindaandrijving van de Original Equipment Manufacturer (OEM). Deze biedt de beste gemiddelde prestaties voor de meeste situaties. Wanneer die versleten is, kun je hem vervangen door onderdelen met dezelfde specificaties. Voor de meer ervaren motorrijder kan het afstellen van de ketting en tandwielen een groot effect hebben op de prestaties van de motor. Voordat we hier dieper op ingaan, bespreken we eerst de basis van kettingen en tandwielen.

Basis van de ketting: Een ketting bestaat uit ongeveer 500 onderdelen en rekt bij intensief gebruik en onder zware omstandigheden na verloop van tijd uit. Kettingspanners, die je vaak bij de achteras vindt, vangen de speling op, maar hoe weet je wanneer het tijd is voor vervanging?

Met de ketting op de motor, de motor uit en de sleutel uit de ontsteking, trek je de ketting naar achteren. Controleer vervolgens de ruimte tussen de ketting en de tanden van het tandwiel. Probeer de ketting daarna aan de onderzijde heen en weer te bewegen. Is er in beide gevallen te veel speling, dan is het mogelijk tijd voor een nieuwe ketting.

Laat het onderhoud aan de ketting niet versloffen door niet goed te smeren en de spanning niet correct af te stellen. Dan loop je het risico dat de ketting van het tandwiel springt of zelfs breekt. Dat is gevaarlijk, omdat hierdoor het achterwiel kan blokkeren of de tandwielen en het motorcarter beschadigd kunnen raken.

Een ketting kiezen: Net als elk ander verbruiksartikel voor je motor zijn kettingen verkrijgbaar in verschillende kwaliteiten, zodat er voor elk budget iets is. Het meest eenvoudige type is de rolketting zonder afdichting. Dit type ketting moet je regelmatig onderhouden. Bovendien is smeren cruciaal. Daarna komt de O-ringketting; dit was een belangrijke vooruitgang in de kettingtechnologie, omdat er een O-ringafdichting in de schakelplaten is aangebracht. Deze afdichting houdt het vet, dat in de fabriek is aangebracht, binnen en vuil buiten.

Andere varianten zijn X- en Z-ringkettingen, die betere contactvlakken bieden. Daardoor blijft meer van het vet van de ketting op de plek waar het nodig is. Door deze verschillende profielen loopt de ketting efficiënter met minder weerstand. Ook gaan ze langer mee dan O-ringkettingen.

Slijtage van tandwielen: Ook hier gaat het om een visuele inspectie. Gebroken of ontbrekende tanden zijn een duidelijk teken, maar let ook op slijtage aan de buitenrand van de tanden. Die slijtage kan eruitzien als botte randen aan de uiteinden van de tanden of als "haakvorming", waarbij de rand van de tand licht omgebogen is.

Tandwielen vervangen die niet versleten zijn:

Het vergroten van het achtertandwiel met drie of vier tanden kan direct meer acceleratie geven. Het nadeel is echter dat je vaker moet schakelen. Door het aantal tanden op het achtertandwiel te verminderen, krijg je een bredere vermogensafgifte. De doorslaggevende factor is de opzet van het parcours en de ervaring van de motorrijder.

Verschillende soorten tandwielen: Net als kettingen zijn tandwielen verkrijgbaar in veel verschillende afwerkingen en ontwerpen. Omdat het voorste tandwiel achter een afdekking zit, draait het bij de varianten vooral om verschillende graden van staalhardheid.

Omdat het achtertandwiel zichtbaar is, kun je kiezen uit verschillende kleuren en ontwerpen. Het is ook mogelijk om te kiezen voor aluminium voor minder gewicht, staal voor duurzaamheid of een "interlink"-tandwiel. Deze optie combineert stalen tanden aan de buitenkant met een aluminium binnenkant, wat zorgt voor een hoge duurzaamheid en minder gewicht.